گردآوري و ترجمه:
سميه سلحشور
Aardman Animations
شرکت Aardman Animations يا همان استودیو ی آردمن، یکی از استودیوهای بریتانیایی است که جوایز آکادمی بسیاری دریافت کرده است و مقر آن در بریستول واقع است. این شرکت به دلیل تولید استاپ موشن و انیمیشن خمیری (مخصوصا مجموعه کارتون های والاس و گرومیت) شهرت فراوانی کسب کرده است. با اینکه از روی آثار آنها اغلب تقلید بسیاری شده است ولی هنوز هم کمپانی در این زمینه حرف اول را می زند . این استودیو نامزد دریافت هفت جایزه ی اسکار و برنده 4 جایزه بوده است.
تاریخچه:
سالهای اولیه:
استودیو ی آردمن در سال 1976 به عنوان یک پروژه ی کم هزینه توسط پیتر لرد و دیوید اسپروکستون تاسیس شد. آنها شراکت خود در زمینه ی انیمیشن را از دوران دانشکده شروع کردند و در سال 1972 اسم Aardman Animations را به ثبت رساندند. اسم این کمپانی از نام یکی از کاراکترهای اولیه ی آن (سوپر قهرمان فیلم Vision On ) گرفته شده است. ریشه ی این اسم، کلمه ی دانمارکی "aarde" به معنای زمین است. در هر حال واژه ی آردمن معمولا به "جن" ترجمه می شود.
آن دو بعد از فارغ التحصیلی در سال 1976 به بریستول رفتند . اولین اثر بزرگ آنها تولید سکانس های انیمیشنی برای برنامه ی کودک Vision On بود که فیلم کوتاه Morph كه یک کاراکتر خمیری ساده بود را برای آن آماده کردند. در همان زمان لرد و اسپروکستون برای تولید انیمیشن برای بزرگسالان با فیلمDown and Out و Confessions of a Foyer Girl وارد کار شدند و با فیلم هایی مانند Early Bird که در یک ایستگاه رادیویی ساخته شد، نشان دادند که می توان افراد واقعی را با منش، حركات و احساساتشان توسط خمير به تصویر کشید.
بعدها به سفارش شبکه ی چهار تلویزیون در سال 1982 آردمن تعدادی فیلم کوتاه تولید کرد که از جمله ی آنها می توان به مجموعه ی Conversation Pieces اشاره کرد و بدین صورت توانستند تکنیک های جدیدشان در زمینه ی شخصیت های عروسکی را توسعه دهند. لرد و اسپروکستون در آن زمان چندین انیماتور جدید را نیز استخدام کردند. پیتر و دیوید در National Film و Television School با نیک پارک آشنا شدند (زمانیکه نیک پارک مشغول تهیه ی فیلم A Grand Day Out بود). او در سال 1985 بطور تمام وقت به این دو ملحق شد.
در سال 1986، پیتر گابریل پیشنهاد داد که آنها با استفان جانسون (کارگردان) و برادران کوای در زمینه ی تولید یک ویدئو کلیپ راک همکاری کنند. در همان سال فیلم Sledgehammer جایزه های زیادی به خود اختصاص داد.
آنها با ترکیب اوریجینال ریتم، انرژی، سبک و جاذبه های تصویری توانستند تصویر بهتری از فیلم My Baby Just Cares For Me به کارگردانی نینا سیمون و فیلم Barefootin به کارگردانی رابرت پارکر فراهم آورند.
نيك پارك
1989 - 2000:
این استودیو در سال 1989 بار دیگر به سفارش شبکه ی چهار تلویزیون، مجموعه های پنج دقیقه ای Lip Synch را تولید کرد. این مجموعه ی پیشگام ، بعدها باعث توسعه ی دنیای انیمیشن در زمینه ی کاراکترها و مکالمات انیمیشنی شد و از جمله ی آنها می توان به این فیلم ها اشاره کرد: War Story و Going Equipped ساخته ی پیتر لرد، Next ساخته ی بری پوروز، Ident ساخته ی ریچارد گلزوسکی و Creature Comforts ساخته ی نیک پارک که این فیلم در سال 1990 موفق به دریافت جایزه ی آکادمی بهترین انیمیشن کوتاه شدند.
كارهاي نیک پارک از جمله معروف ترین انیمیشن های خمیری به شمار مي آيند؛ یکی از این انیمیشن ها " ماجراهای والاس و گرومیت" است که درباره ی داستان دو دوست بسیاری صمیمی است که والاس یک مخترع انگلیسی و گرومیت که بهترین دوستش است یک سگ باهوش و بسیار ساکت است. این دو ماجراهای زیادی باهم داشتند مثل: A Grand Day Out در سال 1989، The Wrong Trousers به سال 1993 و A Close Shave ساخته 1995 که دو مورد اخیر برنده ی جایزه ی اسكار شدند و شهرت استودیو را دو چندان کردند.
این استودیو در سال 1996 یازده فیلم کوتاه از پیتر لرد ( Wat's Pigبرای شبکه ی چهار ) را تولید کرد که همگی نامزد دریافت جوايز متعدد شدند و همچنین مجموعه ی کودکانه The Morph Files بر اساس انیمیشن Morph را نیز تولید کرد.
آردمن در سال 1998 برای فیلم Stage Fright كه انیمیشن کوتاه 11 دقیقه ای به سفارش شبکه ی چهار تلویزیون بود، جایزه ی معتبر بفتا را از آن خود کرد. استیو باکس که تهیه کنندگی هر دو فیلم نیک پارک (The Wrong Trousers و A Close Shave ) را بر عهده داشت، این فیلم را کارگردانی کرد.
اولین مجموعه ی تلویزیونی این استودیو برای جوانان و بزرگسالان با عنوان Rex The Runt ، توسط ریچارد گلزوسکی (شریک دیرین آردمن) تهیه و کارگردانی شده بود. این فیلم اولین بار در سال 1998 از شبکه ی BBC2 پخش شد و جایزه های بین المللی زیادی را به خود اختصاص داد و سری دوم این مجموعه بنا به سفارش آن شبکه در سال 2001 پخش شد.
Angry Kid به کارگردانی دارن ولش ، اولین مجموعه ی آردمن بود که انحصارا از طریق شبکه ی اینترنتی Atomfilms.com پخش شد. سری دوم این مجموعه به سفارش شبکه ی 3 BBC تولید شد که نقش بسیار مهمی را در محبوبیت این کانال ایفا کرد.
"فرار جوجه ای" عنوان اولین فیلم بلند آردمن بود که با سرمایه گذاری کمپانی DreamWorks تولید شد. این فیلم به کارگردانی پیتر لرد و نیک پارک در ژوئن سال 2000 در آمریکا و بریتانیا پخش شد و گیشه ها را تسخیر کرد و در حدود 220 میلیون دلار در سطح جهان فروش داشت.
فرار جوجه اي
2001 - 2006:
آردمن در پاییز سال 2002 مجموعه ی 10 دقیقه ای از فیلم های والاس و گرومیت با عنوانCracking Contraptions را توزیع کرد. این فیلم ها از طریق اینترنت پخش شد و صدها و هزاران نفر از سرتاسر جهان بیننده ی آن بودند. بعدها در پاییز و کریسمس سال 2002 از شبکه ی BBC1 و در آمریکا از طریق شبکه ی اینترنتی AtomFilms بطور زنده پخش شدند که بهمراه یک پکیج اشتراک ارائه شد.
در پی موفقیت "فرار جوجه ای" کمپانی دریم ورکز و آردمن یک قرارداد سه گانه را امضا کردند که اولین آنها مربوط به بازگشت والاس و گرومیت بعد از یک دوره ی ده ساله بود که با عنوان Wallace & Gromit: The Curse of the Were-Rabbit وارد بازار شد و در اکتبر 2005 توسط کمپانی DreamWorks توزیع شد که جایزه های بین المللی معتبری را از آن خود نمود، از جمله ی آنها می توان به جایزه ی آکادمی برای بهترین انیمیشن بلند و جایزه ی BAFTA برای بهترین فیلم انگلیسی اشاره کرد.
زمانی که موفقیت فیلم Curse of the Were-Rabbit در سرتاسر جهان طنین انداز شده بود ، آتش سوزی شدیدی در انبار آردمن اتفاق افتاد که موجب از بین رفتن دارایی ها، مدلها، وسایل صحنه و جوایزی شد که این کمپانی آنها را طی بیش از سی سال جمع آوری کرده بود. از این انبار برای نگهداری پروژه های قبلی استفاده می شد، اگرچه اين آتش سوزی نتوانست تولید پروژه های جدید را متوقف نماید. علاوه بر این چون انبار فیلم در جای دیگری قرار داشت از تخریب در امان ماند. بعداً معلوم شد که علت آتش سوزی بروز اشکالاتی در سیستم سیم کشی بوده است. به نقل از نیک پارک، مجموعه ی تخریب شده، مجموعه ای پرارزش و قیمتی بوده و برای کمپانی دارای ارزش بسیاری بوده است اما در مقایسه با حوادث غم انگیز دیگر از قبیل زلزله ی آسیای جنوبی، این حادثه چندان مهم نمی باشد!
از سال 2006-2007 در میتاکا واقع در توکیوي ژاپن نمایشگاهی از آثار استودیو ی آردمن برپا شد. لرد و اسپروکستون در سال 2006 در آن نمایشگاه با Hayao Miyazaki آشنا شدند که وی یکی از طرفداران پرو پا قرص آثار آردمن بود.
در 3 اکتبر 2006، به گزارش The New York Times کمپانی های Dreamworks Animation و آردمن بنا به دلایلی قادر به ادامه ی همکاری با هم نشدند. به عقیده ی Arthur Sheriff سخنگوی استودیوی آردمن، مدل های تجاری این دو کمپانی مناسب همدیگر نبود اما جدایی این دو به صورت کاملا مسالمت آمیزی صورت گرفت.
از سال 2007 تا حالا:
در آوریل 2007 آردمن قراردادی سه ساله با کمپانی Sony Pictures Entertainment امضا کرد. پیتر لرد (یکی از بنیانگزاران آردمن ) خاطر نشان کرد که: "ما بسیار خوشحالیم و و پروژه های زیادی در دست داریم که مشتاقیم در این رابطه ی جدید به پایان برسانیم".
مجموعه ی تلویزیونی آردمن با عنوان Shaun the Sheep ، در مارس 2007 از شبکه ها ی BBC1 و CBBCپخش شد (با الهام از فیلم کوتاه A Close Shave به کارگردانی نیک پارک)، این مجموعه ها نیز در سراسر جهان به فروش رفتند. آردمن در سال 2007 یک نسخه ی آمریکایی از Creature Comforts را نیز تهیه کرد.
شان گوسفنده
در ژانویه ی سال 2008 ، آردمن با شبکه ی چهار و Lupus Films جهت تولید انیمیشن هایی با عنوان 4mations شروع به همکاری نمود و نیز در سال 2008 اپیزود جدیدی از والاس و گرومیت با عنوان A Matter of Loaf and Death تهیه کرد که در روز کریسمس از شبکه ی BBC one پخش شد.
فیلم اخیر والاس و گرومیت با عنوان A Matter of Loaf and Deathبا 16 میلیون بیننده رکوردی را به ثبت رساند و برنده ی جایزه ی BAFTA برای بهترین انیمیشن کوتاه شد.
در مارس 2009 والاس و گرومیت در نمایشگاه بزرگی در موزه ی علوم لندن به نمایش گذاشته شد .
فیلم Timmy Time اولین فیلم آردمن برای خردسالان در آوریل سال 2009 از شبکه ی CBeebies پخش شد.
بعد از اینکه شهرت استودیو در بریتانیا و خارج از کشور طنین انداز شد، برای کارهای تبلیغاتی تقاضای زیادی داشت. آژانس ها از اینکه انیماتورها و کارگردان های استودیوی آردمن در ارائه ی ایده های اصلی شرکت فعالیت داشتند، سپاسگزار بودند.
آردمن سالانه در حدود 75 کار تبلیغاتی تهیه کرده که در آنها از سبک های مختلف انیمیشنی استفاده کرده است و در زمینه ی استاپ فریم، نرم افزار فلش و کارهای ترکیبی دیگری نیز فعالیت دارد. اخیراً نیز در زمینه ی تولید فیلم های بلندی از مجموعه انیمیشن های Count Duckula با Cosgrove Hall Films همکاری داشته که قرار است این مجموعه توسط کمپانی Sony Pictures Entertainment توزیع شود. فیلم Piratesبه کارگردانی پیتر لرد، اولین فیلمی که قرار است تهیه شود. تعدادی فیلم بلند دیگری نیز در دست تهیه است.
در سال 2009 نینتندو اعلام کرد که کمپانی آردمن فقط از طریق استودیو ی Flipnote Studio تعداد 12 فیلم خواهد ساخت. تمامی فیلم های مذکور به سایت اینترنتی Hatena مربوط به استودیوی Flipnote Studio ، ارسال خواهد شد. عنوان اولین فیلم 'The Sandwich Twins' است که در 16 سپتامبر 2009 توزیع خواهد شد و 11 فیلم باقی مانده نیز هر هفته تا کریسمس پخش می شود و در سایت اینترنتی Hatena قابل دانلود می باشد.
Aardman Features بخشی از استودیوی آردمن است که به ساخت فیلم های بلند می پردازد. از جمله فيلمهاي بلندي كه اين بخش تهيه كرده مي توان به Chicken Run در سال 2000، فيلم Flushed Away در سال 2006 و فيلم پرفروش Wallace and Gromit: Curse of the Were Rabbit در سال 2005 اشاره كرد. آردمن در زمینه ی تعلیم و تشویق انیماتورهای جوان با اهدای جوایزی در فستیوال های انیمیشنی نیز شناخته شده است.
صحنه اي از ساخت Wallace and Gromit: Curse of the Were Rabbit
تعدادی از کارگردانان آردمن در استودیو های دیگر نیز مشغول به کار بوده اند . این کارگردانان از سبک خاص آردمن در این استودیوها استفاده می نمودند. در نتیجه بعضی از فیلم های انیمیشنی (که در واقع محصول خود آردمن نبودند) با محصولات آن استودیو اشتباه گرفته می شدند و شاید طرفداران استودیوی آردمن را نیز به خود علاقمند می کردند.
بری پورو، کارگردان فیلم کوتاه Next كه محصول استودیوی آردمن بود، فیلم Hamilton Mattress را برای استودیوی Harvest Films کارگردانی کرده بود. این فیلم نیم ساعته که در کریسمس 2001 نمایش داده شد، توسط Chris Moll ، تهیه کننده ی فیلم کوتاه والاس و گرومیت، تهیه شده بود. مدل های این فیلم توسط شرکت Mackinnon & Saunders ، شرکت عرضه کننده ی Bob the Builder و Corpse Bride ، تهیه شده بود.
بعلاوه Richard Goleszowski ، خالق Rex the Runt ، کارگردانی Robbie the Reindeer in Hooves of Fire را بر عهده داشت .پیتر پیک که کارگردانی Pib and Pog و Humdrum را برای استودیو ی آردمن در کارنامه کاری خود داشت، فیلم Robbie the Reindeer in Hooves of Fire را نیز کارگردانی کرده بود.
آردمن از یک استودیوی کوچک به یک استودیو ی جهانی تبدیل شده و هنوز هم آثارشان نوآوری و جذابیت خاصی دارد و بسیار سرگرم کننده است و بازتابی از استعداد، انرژی و تعهد شخصی تمامی اشخاصی است که تیم آردمن را تشکیل می دهند.
ليست توليدات استوديو:
1977: Animated Conversations: Down and Out
1978: Animated Conversations: Confessions of a Foyer Girl
1979-1980: The Amazing Adventures of Morph
1983: Conversation Pieces: On Probation
1983: Conversation Pieces: Sales Pitch
1983: Conversation Pieces: Palmy Days
1983: Conversation Pieces: Early Bird
1983: Conversation Pieces: Late Edition
1986: Sweet Disaster: Babylon
1986: Sledgehammer
1989: Creature Comforts
1989: War Story
1989: Ident
1989: Next
1989: Going Equipped
1989: A Grand Day Out with Wallace and Gromit
1991: Adam
1991: Rex the Runt: North by North Pole
1992: Loves Me, Loves Me Not
1993: Not Without My Handbag
1993: Wallace and Gromit in The Wrong Trousers
1994: Pib and Pog
1995: The Morph Files
1995: Wallace and Gromit in A Close Shave
1996: Pop
1996: Wat's Pig
1996: Rex the Runt: How the Dinosaurs Became Extinct
1997: Owzat
1997: Stage Fright
1998: Humdrum
1998: Al Dente
1998-2001: مجموعه Rex the Runt
1999: Minotaur and Little Nerkin
1999: Angry Kid
2000: Chicken Run
2001: The Presentators
2001: Robbie the Reindeer
2002: Wallace & Gromit's Cracking Contraptions
2004: The Non-Voters
2005: Planet Sketch
2005: Wallace & Gromit: The Curse of the Were-Rabbit
2006: Purple and Brown
2006: Flushed Away
2006: Pib and Pog
2007-2010: Shaun the Sheep
2008: Chop Socky Chooks
2008: Wallace and Gromit in A Matter of Loaf and Death
2009: Timmy Time
كتابهاي منتشر شده:
1997: Wallace & Gromit and the Lost Slipper
1998: Peter Lord & Brian Sibley: Cracking Animation (1998) Thames & Hudson
1998: Wallace & Gromit in Anoraknophobia
1999: Wallace & Gromit: Crackers in Space
2003: Creating Creature Comforts
2004: The World of Wallace & Gromit
2005: The Art of Wallace & Gromit: Curse of The Were-Rabbit
Wallace & Gromit's official UK publisher, Egmont UK
اطلاعات تماس و لينكها:
آدرس:
Gas Ferry Road
Bristol
BS1 6UN
Tel: 0117 984 8485
و همچنين:
1410 Aztec West
Bristol
BS32 4RT
Tel: 01454 859000